Gemiler, Türk hukukunda taşınır mal olarak değil, kendine özgü bir rejime tabi kıymetli varlıklar olarak değerlendirilir ve tıpkı taşınmazlar gibi üzerlerine ipotek tesis edilebilir. Bu durum, gemi finansmanında (yeni gemi inşası veya ikinci el gemi alımında kredi kullanımında) bankalar için önemli bir teminat aracı oluşturur.
Gemi ipoteğinin tesis edilebilmesi için geminin, Türk Gemi Sicili'ne (veya bağlama kütüğüne) kayıtlı olması gerekir. İpotek, taraflar arasında yapılan bir sözleşme ile kurulur ve gemi siciline tescil edilmesiyle üçüncü kişilere karşı hüküm ifade eder. Sicile tescil edilmeyen bir ipotek, sadece taraflar arasında geçerli olur, iyiniyetli üçüncü kişilere karşı ileri sürülemez.
Bir gemi üzerinde birden fazla ipotek tesis edilmişse, bunların sırası tescil tarihine göre belirlenir ve bu sıra, gemi icra yoluyla satıldığında alacakların ödenme önceliğini doğrudan etkiler.
Gemi ipoteğine ek olarak, kanun bazı alacaklara (tayfa ücretleri, kurtarma ücretleri, liman/kanal harçları gibi) gemi alacaklısı hakkı tanır; bu haklar, tescilli ipoteklerden dahi önce sıraya girebilir. Gemi finansmanı ve teminat yapılandırması, bu özel öncelik sıralamasının doğru anlaşılmasını gerektirir.